EMDR (Eye Movement Desensitisation Reprocessing)
"Loslaten is sterven
.
maar wat anders is sterven
dan je eigen oorsprong erven?
Joke Eldering
De techniek EMDR is ontdekt door Francine Shapiro.
Het is een bijzondere methode voor het begeleiden van mensen met
een chronisch trauma en een gerichte of diffuse angst. Door de inductie
met handbewegingen, terwijl de cliënt zich concentreert op
een emotie van angst of een lichaamsgevoel, of een beladen zin steeds
herhaalt, ontstaat op een bepaald moment een transformatie. Het
negatieve affect wordt een positief affect. (Uytenbogaardt, handboek
voor moderne hypnotherapie, 2000). Als een cliënt er aan toe
is kan deze techniek m.i. uitstekend gebruikt worden.
Eigen ervaringen met EMDR
Ik heb zelf geen ervaring met kanker, maar ik
weet heel goed hoe vermoeiend het is om steeds maar te voldoen aan
verwachtingen van anderen, om aan jezelf voorbij te gaan (zie onder
motivatie).
In een sessie met EMDR ervoer ik het leven als
een trechter. Toen ik geboren werd (of misschien nog daarvoor, ik
laat vorige levens even buiten beschouwing) had ik alles tot mijn
beschikking, alle mogelijkheden die het leven biedt. Tijdens de
opvoeding werd ik - zoals zo velen - geconfronteerd met allerlei
gevoelens, gedragingen en gedachten die niet mogen. Niet egoïstisch
of hebzuchtig zijn, niet springen, niet schreeuwen, niet trots of
hoogmoedig zijn. Wel hoorde ik: je moet je gedragen, je moet intelligent
zijn en hard werken, je moet aardig zijn, je moet
(vul
maar in). Zo werd in mijn wezen een heel beperkt ideaalbeeld "gehamerd"
en ging ik me schamen voor alles wat daar niet bij hoort.
Met iedere hamerslag werd de trechter smaller.
Ik was nog steeds dezelfde, maar beperkter. Tot ik me realiseerde
dat ik niet die trechter ben, maar de inhoud. Die inhoud kan stromen
en door de trechter heen gaan, zodat er weer alle ruimte is. Het
is misschien eng om de vorm los te laten, maar de winst is dat je
terechtkomt in een stroom waarin alles mogelijk is. En wat is essentieel
aan een stroom? Dat hij voortdurend verandert: "een voortdurend
veranderende stroom, waarin degene die we denken te zijn elk ogenblik
weer wordt geboren en sterft." (Levine).
Dit betekent dat je open staat voor het leven,
zonder voorwaarden. "Juist vanwege het problematische van het
bewaren van een "open" hart en een "open" geest
wanneer er iets botst met een idee van wat datgene verondersteld
wordt te zijn, zien wij minder van het wonderbare in het leven.
Omdat iets "onmogelijk" is, wordt een waarneming snel
gevangen in rationalisaties en terzijde gelegd als zijnde onwerkelijk"
(Levine). "We voegen ons in de stroom der verandering, voorbij
het idee van winst en verlies, voorbij het idee van leven en dood,
en openen onszelf voor de immensheid van wat is.
We maken ons opnieuw het vermogen eigen
om het leven te ervaren zoals het zich ontvouwt, en speelsheid en
lichtheid nemen de plaats in van strijd en beoordeling" (Levine).
Speelsheid en lichtheid heb ik cursief getypt, omdat dit allang
een thema in mijn leven is. Het staat tegenover het moeten in de
trechter en is een eigenschap van het water, als dat eenmaal door
de trechter heen stroomt. Voor mij was EMDR een schitterende techniek,
waarin ik goed zicht kreeg op de trechter (de vorm) en het water
(de stroom).
Vertaling naar de praktijk
Overwegingen over vermoeidheid en moedeloosheid
Aandacht voor schuldgevoel
Intake
Interventiestrategieën vanuit het boek "Psychologische
patiëntenzorg in de oncologie" van De Haes e.a., hoofdstuk
Vermoeidheid
"Zelfhelend vermogen en kerntransformatie"
Werken met metaforen
Inoudsopgave
|